Lupercalia Festivali ve Sevgililer Günü

Lupercalia Festivali

Romalılar Kır ve Çoban Tanrısı Pan’a lupus ('kurt') sözcüğünden türetilen Lupercus, bu tanrı için kutlanan bayramlara da Lupercalia adlarını vermekteydiler. O zamanki bir inanışa göre Lupercalia’nın Yunanistan’ın Arkadia bölgesinde kutlanan Lykaia (‘Kurt’) Bayramları ve Çoban Tanrısı Pan kültü ile bir ilişkisi vardı. Olasılıkla İ.S. II. yüzyılda yaşamış olan tarih yazarı Justinus’a göre, bu kutlamalar sırasında Lupercus’un çıplak bir heykeli bir keçi postuna sarılırdı (Hist. Phil. 43.1). Cicero, Ovidius, Horatius, Plutarkhos ve Varro gibi antik yazarlardan öğrendiğimize göre, Roma’da Luperci adı verilen Pan rahiplerinin (sacerdotes) oluşturdukları bir dernek, her yılın şubat ayının 15. günü tanrı Pan için Lupercalia adında bir festival düzenlemekte ve kentin arınmasını ve bereketi sağlamak amacı ile bazı sıradışı ritüeller gerçekleştirilmekteydi. Lupercalia olasılıkla, aynı tarihte kutlanan ve Februa (‘arınma’) adı verilen eski bir arınma bayramı ile ilişkili olduğundan, bu kutlamalar ‘arınma ayı’ olan Februarius’da yapılmaktaydı. Lupercalia şenliği sırasında gerçekleştirilen ritüeller sırasında, Roma’nın efsanevî kurucuları sayılan Romulus ve Remus’un dişi bir kurt (lupa) tarafından emzirildiği ve kentin ilk kurulduğu yer olan Palatinus Tepesi’nin yamacında yer alan Lupercal adındaki mağarada birçok keçi ve bir köpek kurban edilir ve burada akan kan bir bıçakla iki gencin alınlarına sürülür ve daha sonra bu kan süte batırılmış bir yün parçası ile kurulanırdı. Daha sonra, ellerinde kurban edilen keçilerin derilerinden yapılmış postlara bürünmüş yarıçıplak rahipler (luperci) Palatinus Tepesi’nin etrafında koşarlar ve bu sırada ellerinde bulunan keçi derisinden yapılmış kamçılarla yol kenarına gönüllü olarak dizilmiş olan seyircilere ve özellikle kadınlara vururlardı. Çünkü bununla doğurganlığın artacağına ve doğum sancılarının azalacağına inanılırdı. Bu ritüellere ayrıca arınma törenleri ve bolluk-bereket büyüleri de eşlik etmekteydi.

Lupercalia festivali İ.Ö. I. yüzyılda Roma’da o kadar büyük bir rağbet kazanmıştı ki, 44 yılının consul’ü olan Marcus Antonius bile festival sırasında Palatinus’un çevresinde yapılan koşuya katılmıştı. Ancak Constantinus I devrinde (324-337) Hristiyanlık Roma’nın resmî dini oldu ve daha sonra Theodosius’un 392 yılında yayınladığı bir genelge ile paganizm yasaklandı. Ama buna rağmen, örneğin 494 ile 496 yıllarında Papalık yapan Gelasius I devrinde, alt tabakalardan gelen küçük gruplar bu kutlamaları hala sürdürmekteydiler. Bu nedenle Gelasius, Lupercalia’nın sürdürülmesinde bir sorun görmeyen senatörlere şöyle seslenmişti: «Eğer bu ritüelin yararlı birşey olduğunu iddia ediyorsanız, onu geleneksel şekli ile kendi kendinize kutlayın; haydi gidin ve çırılçıplak koşun ki belki bu soytarılığı gereğince başarabilirsiniz!». Ve uzun tartışmalar sonucunda Lupercalia bayramı yasaklandı.

 Lupercalia Bayramını yasaklatan Papa Gelasius, 14 Şubat gününü Valentinus adını taşıyan ve «... adları saygı ile anılan ama hizmetleri yalnızca Tanrı tarafından bilinen» azizlere ithaf etti. Erken Hristiyanlık döneminde Valentinus adını taşıyan üç din şehidi (martyr) bilinmektedir. Bunların içinde 14 Şubat günü ile ilişkilendirilebilecek tek kişinin, İmparator Claudius II (Gothicus) devrinde Roma’da rahiplik yapan Valentinus olduğu sanılmaktadır. Nitekim 1493 yılında yayınlanan Liber Chronicarum ya da Book of Chronicles (Nuremberg Kroniği) adlı kaynakta verilen bilgiye göre bu adam imparator Claudius II tarafından öldürtülen bir Romalı rahipti. Çünkü rahip Valentinus, o sırada Roma’da eziyet gören Hristiyanlara yardım etmekte ve bazı Hristiyan çiftleri evlendirmekteydi. Ama o devirde Hristiyanlara yardım etmek bir suçtu ve bu yüzden Valentinus hapse atıldı. Mahkûmu bizzat sorgulayan ve ona hayli kibar davranan imparator onu fikirlerinden vazgeçiremedi; tersine, Valentinus onu Hristiyanlığa davet edince ölüme mahkûm edildi ve 269 (veya 270 veya 273 ?) yılında sopa ve taşlarla öldürülerek Roma’nın kuzeyindeki Via Flaminia’da (Flaminius Yolu) gömüldü. Bir söyleme göre Valentinus, zindandaki gardiyanı olan Asterius’un kızını iyileştirmek suretiyle mucizesini göstermiş ve idamından önce bu kıza «Senin Valentinus’undan ...» diye bir not bırakmıştı.

 Birçok iddianın aksine, Papa Gelasius’un tesis ettiği Aziz Valentinus Günü olan 14 Şubat ile Romalıların Lupercalia ritüelleri arasında herhangi bir bağlantı bulunmamaktadır. Her ne kadar A. Butler adındaki bir İngiliz 1756-1759 yılları arasında yayınladığı Azizlerin Yaşam Öyküleri adlı eserde, Lupercalia Bayramları’nda erkek ve kadınların adlarını bir obje üzerine yazarak bir küpün içine attıklarını ve yapılan kura çekiminde eşlerin belirlendiğini ve modern devirlerin Sevgililer Günü’nün bu geleneğin bir devamı olduğunu yazmışsa da, onun bu fikirleri tümüyle hayal ürünü olmaktan ileri gitmemektedir (aslında Sevgililer Günü ile antik devrin pagan gelenekleri arasında mutlaka bir ilişki kurmak gerekirse, Atina’da Zeus ile Hera’nın kutsal evliliklerinin kutlandığı, Ocak-Şubat arasına denk gelen Gamelion [‘evlenme’] ayı akla gelmelidir ki bu da bir zorlamadan ibaret olur; çünkü Gamelion Bayramı’nın ‘aşk’ değil ‘tapınma’ ile ilişkisi vardı).

Elimizdeki bilgiler ışığında, günümüzde büyük rağbet gören Sevgililer Günü kutlamaları ile bir pagan bayramı olan Lupercalia arasında bir ilişki bulunmadığı açıktır. Yine hiç kuşku yok ki, Valentinus Günü’nü (ya da Yortu’sunu) «Valentinus adını taşıyan tüm Hristiyan şehitleri için» ihdas eden Papa Gelasius doğal olarak işin yalnızca dinsel tarafı ile ilgiliydi. Aziz Valentinus’un anıldığı 14 Şubat gününün romantik anlamda Sevgililer Günü’ne (Valentinus Günü) dönüşmesi ancak Orta çağda, Geoffrey Chaucer adındaki ünlü İngiliz ozanın bir şiiri sayesinde gerçekleşti. G. Chaucer 1381-1382 yıllarında yazdığı 699 dizelik bir şiirde Aziz Valentinus ile romantizmi bir araya getirince bu sentez kitleler tarafından o kadar çok benimsendi ki Sevgililer Günü kutlamaları tüm dünyaya yayıldı. G. Chauser’ın ‘Kuşlar Meclisi’ adlı bu şiirinin 309 ve 310. dizeleri şöyleydi:

...Çünkü Aziz Valentinus günüydü o gün

Ki her kuş gelir bir sevgili seçerdi o gün...

Kaynakça:

https://www.hasanmalay.com/index.php/yasam/lupercalia

https://www.thoughtco.com/thmb/EEegrvmJ_xWkZjCEqG4sAmEXCDc=/768x0/filters:no_upscale():max_bytes(150000):strip_icc():format(webp)/Circle_of_Adam_Elsheimer_The_Lupercalian_Festival_in_Rome-58a4970c3df78c4758b15fdf-5c5b2d3a46e0fb0001849b2c.jpg

https://www.thegypsythread.org/wp-content/uploads/2018/02/Lupercalia.jpg

https://images2.minutemediacdn.com/image/upload/c_crop,h_1289,w_2300,x_0,y_133/f_auto,q_auto,w_1100/v1554703615/shape/mentalfloss/572191-public_domai-wikimedia_commons.jpg

https://blogger.googleusercontent.com/img/proxy/AVvXsEiCHx-0SvBUTnS73aIYKOD6fx94wvaod8rj6yV5vpkE3zDlsWMiTrBN0q19fSeSH2k9DfukqcZEM1BxN5zJbUj4OrY6jhW7TbvPRlNpmzZHedZwnWoga0Vo0Lr65hjRJpxnQrEc_Yu6AmLQ4FAK_sx6Vw=

 

 

Sirius Yıldızı

Sirius Yıldızı

Kavurucu, yakıcı anlamına gelen Sirius yıldızı Dünya'nın neresinde olursanız olun karşınıza çıkan en parlak yıldız olma unvanının hakkını veriyor. Asıl rengi beyaz ve mavi olsa da farklı renklerde karşımıza çıktığı için aynı zamanda "gökkuşağı yıldızı" olarak da anılıyor. Diğer yıldızlarda görülmeyen renk değiştirme özelliğinin sebebi, diğerlerine kıyasla çok daha parlak olmasından kaynaklanıyor.

 

300 küsur yıl önce keşfedilen Sirius, hemen hemen bütün uygarlıklar tarafından kutsal sayılmıştır.
Sirius 1718'de astronom Edmond Halley tarafından keşfedildi fakat ilk ciddi araştırmalar 1800'lerde yapıldı. William Huggins, yaptığı bilimsel araştırmalar sonucunda Sirius yıldızının Güneş'e doğru saniyede 7.6 kilometre hızla ilerlediğini hesapladı.

 

Dünya'nın en eski tapınağı Göbeklitepe, Sirius yıldızına tapınmak için inşa edildi!
Şanlıurfa'nın Örencik Köyü'nde bulunan 11.000 yaşındaki tapınak, binlerce yıl önce günümüzde Sirius, o dönem Şira olarak bilinen yıldıza tapmak için inşa edildi.


Peki bu ihtişamlı yıldızın Dogon mitolojisinin temelini oluşturduğunu biliyor muydunuz?Afrika'da yaşayan Dogon kabilesinin ileri astronomi bilgileri, kabileyi araştırmak için gelen birçok bilim insanını şaşkına çevirmiştir. Neden mi? Bizim sahip olduğumuz ekipmanların ve teknolojinin hiçbiri olmadan tüm bunları biliyor oldukları için... 

 

Dünya'nın yuvarlak olduğunu, Dünya'nın Güneş etrafında döndüğünü, Ay'ın Dünya etrafında döndüğünü, Jüpiter uydularını, Sirius’un aslında tek bir yıldız olmayıp Sirius A, B ve C olarak üçlü bir sistem oluşturduğunu...Hatta, Sirius B yıldızının içe çökerek evrenin en ağır maddelerinden biri olan Nötrino adlı bir yıldız olduğunu bildikleri için!

Mısır din sisteminin temelini oluşturan Sirius, astronomi, mitoloji ve okültizm alanlarının en önemli sembollerinden biri olmuştur.Eski uygarlıklarda sıklıkla karşımıza çıkan Sirius; Türk mitolojisinde Kutsal Kurt Asena, Roma mitolojisinde Romulus ve Remus’u emziren kurt ve Mısır’da Anubis tanrısı olarak geçmektedir.

 

 Tarihte bu kadar önemli bir yere sahip olan yıldızın, din ve mitolojinin içinde bu kadar yer almasının sebebi Güneş'ten 8.6 ışık yılı uzaklıkta yer alsa da, parlaklığının Güneş'in 23 katı olmasından dolayı... Böyle bir olayın açıklaması o dönemlerde sembollerle veya ilahi güçlerle bağdaştırılarak yapılıyordu.

 

Sirius’un Giza Piramiti’ne uzanan ışınları mason localarında ve birçok yerde kullanılıyor. Mason yazar William Hutchinson "Sirius, mason localarında herkesin dikkatini celbeden en kutsal objedir." diyor. Masonlukta tanrısal bir sembol Sirius, "her an her yerde olanı ve her şeyi bilip göreni" anlamına geliyor.

 

Sadece tarihin tozlu sayfalarında değil aynı zamanda Amerikan Doları'nda da yer aldığını biliyor muydunuz? "Her şeyi gören göz" olarak sembolleştirilmiş gözün arkasındaki ışınlar, Güneş ışınları değil, Sirius'un yaydığı ışık olarak geçmektedir. 

 

 

Kaynakça:

https://www.thoughtco.com/thmb/9FZu_uTb5tlgpJh2RA-X5qCIsaY=/768x0/filters:no_upscale():max_bytes(150000):strip_icc():format(webp)/5614478684_249c36b9a6_o-58b8304e5f9b58808098d7ca.jpg

https://www.noozhawk.com/images/made/images/uploads/dem080620adAP_2400_1591_80_s_c1.jpg 

https://onedio.com/haber/gobeklitepe-nin-var-olma-sebebi-masonlugun-en-kutsal-sembolu-sirius-yildizi-hakkinda-bilinmeyen-detaylar-894638

https://tr.wikipedia.org/wiki/Sirius

https://www.youtube.com/watch?v=Abgo6fBc8Es&ab_channel=DiamondTema

Rose Adası Cumhuriyeti (1968)

 

Rose Adası'nın Hikayesi

Netflix’in yeni filmi Rose Adası’nın İnanılmaz Hikayesi ile milyonları ekran başına kitledi. Denizin ortasında kendi adasını hatta kendi ülkesini ve bağımsızlığını ilan eden çılgın İtalyan bir mühendisin gerçek hikayesini anlatan film herkesin dikkatini üzerine çekmeyi başardı. Rose Adası hikayesi nedir?

Rose Adası Cumhuriyeti olarak tarihe geçen İtalya’nın kıyısında kurulan bağımsız bir devlet düşünün. Giorgio Rosa adlı İtalyan mühendis hayatında karşılaştığı sorunlar yüzünden kendisine özgür bir devlet kurmayı amaçlar. Gelin Rose Adası Cumhuriyeti’nin hikayesine birlikte göz atalım.

1925 yılında İtalya’nın Bologna şehrinde doğan İtalyan mühendis Giorgio Rosa özgürlüğünün kısıtlandığını düşünerek 1967 yılında kendisinin sahip olduğu bir bağımsız ülke kurma yolunda ilerledi. Fazla birikimi olmayan Rosa, arkadaşının yardımıyla Akdenizin açıklarında İtalya’nın deniz sınırının hemen ilerisine 400 metrekarelik bir platform inşa etti.
Rose Adası İtalya’nın bir şehri olan Rimini’nin 12 kilometre ötesine bu platformu yerleştirmeyi başardı. Uluslararası sularda inşa edilen bu adada İtalya’nın hiçbir gücü yoktu. Ada, İtalya hükümeti tarafından kurulduğu zamandan beri yıkılmak isteniyordu.

Rose kendisini ülkenin başkanı ilan etti ve ülkeye “Respubliko de la Insulo de la Rozoj” ismini verdi. Türkçeye çevirirsek “Rose Adası Cumhuriyeti” olarak da söylenebilir. Ülke ayrıca ekonomi bakanı, içişleri bakanı ve dışişleri bakanına sahipti.
Ülkede bar, gece kulübü, hediyelik eşya dükkanı ve postane bulunmaktaydı. Ülkenin para birimi “Mill” olarak belirlenmiş ancak kullanılmamıştır. Bir yıl gibi kısa bir sürede ünü artan Rose Adası 1968 yılında ziyaretçilerin akınına uğramıştır.

 

Partilerin hiç bitmediği ve herkesin mutlu olduğu adada bu güzel hikaye kısa bir süre sonra kışın gelmesiyle bitecekti. Ziyaretçilerin soğuk havalardan dolayı gelmemesi Rose’un üzerinde büyük bir etki yarattı. Amacının bir eğlence merkezi yaratmak olmayan Rose, diğer devletler tarafından tanınmak ve bağımsızlığa sahip olmak için Birleşmiş Milletlerin kapısını çaldı. Birleşmiş Milletlerden gelen telefonlar İtalyan hükümetini oldukça sinirlendirdi. Diplomatik sıkıntılar yaşayan İtalyan mühendis Rose anlaşmazlıklar ve düşmanlıklar arasında Avrupa Konseyine gitmeye karar verdi. Avrupa Konseyini inadıyla görüşme yapmaya ikna etti. Bu sırada ise İtalya, Rose Adasını yok etmeye karar vermişti.

Sadece suda bir platform olmasına rağmen, Rosa’nın projesi kısa süre sonra İtalyan liderleri kızdırmayı başardı. İtalya, Rose Adası Cumhuriyetine savaş ilan etti. Sağ kanattan olan İtalyan gruplar, Rose Adasının Sovyet Rusya’nın denizaltılarını koruduğunu düşünüyordu. Sol kanat İtalyan gruplar ise Rose Adası’nın Yugoslavya ve Arnavutlarla iş birliği içinde olduğunu düşünüyordu.
11 Şubat 1969’da İtalyan Donanması adaya patlayıcılar yerleştirerek Rose’un eserini yok etti. Fırtınalar sonrası Rose Adası’nın Adriyatik deanizinin altında olduğu düşünülüyor.

 

Kaynakça:

https://tr.wikipedia.org/wiki/Rose_Adas%C4%B1_Cumhuriyeti

https://yedilik.com/gundem/rose-adasi-hikayesi-rose-adasinin-ilginc-hikayesi-netflix-filmi-rose-adasi-cumhuriyeti/ 

https://scontent.fist2-3.fna.fbcdn.net/v/t1.0-9/16830644_1274429435925673_6951346806526019899_n.jpg?_nc_cat=108&ccb=2&_nc_sid=9267fe&_nc_ohc=_tb4ZjUoe5cAX-z2e9L&_nc_ht=scontent.fist2-3.fna&oh=43c684218313509639a48f6a8a31896a&oe=601652C1 

https://www.youtube.com/watch?v=qS2NtbEoIc8&ab_channel=Netflix